Nhà thiết kế đồ họa Chip Kidd "Thiết kế sách chẳng phải chuyện đùa đâu. Ừ thì đùa đấy"

Thứ 4, 27/01/2016
4240

Thông minh, khéo léo, sáng tạo và đôi khi lập dị là những từ ngữ để chỉ những thiết kế của Chip Kidd. Người đàn ông dành 30 năm cuộc đời tạo nên "gương mặt" cho nhiều cuốn sách này không chỉ mang đến cho độc giả những cuốn sách thông thường mà là cả một tác phẩm đầy tính nghệ thuật.

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-1

 

 Chân dung nhà thiết kế sách Chip Kidd nổi tiếng

 

 

Tiểu sử

 

Tên thật: Charles Kidd
Ngày sinh: 12/9/1964
Quốc tịch: Mỹ
Nghề nghiệp: Tác giả, biên tập, nhà thiết kế đồ họa và nhà thiết kế sách nổi tiếng.

 

Thiết kế sách có thể chia làm 2 thời kì: trước khi có Chip Kidd và sau khi có Chip Kidd.

Ông đã dành 30 năm cuộc đời để thiết kế sách và là một trong những người góp phần khai sinh nên một cuộc cách mạng trong nghệ thuật thiết kế sách ở Mỹ. “Đúng vậy, SÁCH. Bạn biết đấy, đó là những tập giấy có bìa với mực trên những trang giấy. Bạn không thể tắt nó đi bằng cách ấn một công tắc nào đó. Hãy bảo với lũ trẻ của bạn vậy.” Ông chia sẻ.

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-2

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-15

 

 Một góc làm việc bao quanh là sách của Kidd 


Công việc mà ông thực sự muốn làm đó là một nhà thiết kế đồ họa ở một trong những công ty thiết kế lớn của New York. Thế nhưng khi tới New York, vào mùa thu năm 1986, ông đến một loạt các cuộc phỏng vấn, tuy nhiên ông nhận được công việc duy nhất là trợ lý cho Giám đốc Đồ Họa ở Alfred A. Knopf- một nhà xuất bản. “Tôi hoàn toàn không có khái niệm gì về thứ mà tôi sẽ tham gia vào làm, nhưng không lâu sau đó, tôi dần hiểu ra công việc của mình là gì. Công việc của tôi là đặt ra câu hỏi thế này: "Những câu chuyện trông như thế nào?" Bởi vì đó là cách mà Knopf làm việc. Đó là một nhà máy của những câu chuyện, một trong những nhà máy tuyệt vời nhất thế giới. Chúng tôi đem truyện tới cho mọi người. Truyện có thể là bất kỳ thứ gì, một vài trong số đó là có thật. Nhưng chúng đều có một điểm chung: Chúng cần phải trông giống một cái gì đó. Tất cả đều cần một gương mặt. Tại sao? Để có thể tạo cho bạn một ấn tượng ban đầu về thứ mà bạn sẽ đọc. Nhà thiết kế sách là người tạo hình cho nội dung của sách, nhưng đồng thời họ cũng phải cân bằng giữa hai bên.”

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-3

 

Một số ít thành quả sáng tạo của Chip Kidd trong 30 năm thiết kế sách 


Ông làm việc ở đó cho đến tận bây giờ, Kidd đã tạo ra hàng tá các bìa sách độc đáo, thông minh đôi khi là kỳ dị, trung bình 75 bìa sách được thiết kế mỗi năm cho các tác giả, thêm vào đó ông còn làm việc tự do cho Amazon, Doubleday, Farrar Straus & Giroux, Grove Press, HarperCollins, Penguin/Putnam, Scribner và Columbia University Press. Ông chịu trách nhiệm giám sát việc thiết kế bìa truyện tranh tại Pantheon thuộc Random House. Công việc của ông là tạo hình cho những cuốn sách, tiểu thuyết, truyện đặc biệt là thiết kế bìa cho Mark Beyer, Bret Easton Ellis, Haruki Murakami, Dean Koontz, Cormac McCarthy, Frank Miller,…và nhiều tác giả khác. Thiết kế của tiểu thuyết Công viên kỷ Jura (Michael Crichton) với hình ảnh bộ xương khủng long T.rex màu đen trên nền trắng đã được dùng làm quảng cáo cho bộ phim chuyển thể. Oliver Sacks “thi sĩ của ngành y” và nhiều tác giả nổi tiếng khác khi ký hợp đồng với Knopf có yêu cầu Kidd sẽ thiết kế sách cho mình.

 

 

Jurarric Park (Michael Crichton)

 

 '"Công viên kỷ Jura là cái gì?" Xem nào, câu chuyện ở đây là gì? Có ai đó đang tái tạo lại bọn khủng long bằng cách trích xuất tế bào ADN của chúng từ hổ phách thời tiền sử. Thiên tài!  May mắn cho tôi, tôi sống và làm việc tại New York - Nơi có rất nhiều khủng long. Vậy là, tôi đi tới Bảo tàng Lịch Sử Tự Nhiên, xem xét đống xương, và rồi tôi đi vào cửa hàng lưu niệm, và mua một cuốn sách. Tôi đặc biệt bị cuốn hút bởi trang này của cuốn sách, và cụ thể hơn là ở phần góc dưới bên phải.
Tôi đã đem tấm hình này và đưa vào máy photocopy đời cũ, thế rồi tôi lấy một mấu giấy can, dính lên trên máy photo với một mẩu băng dính Scotch và rồi tôi lấy một chiếc bút Rapidograph và rồi tôi bắt đầu tái tạo lại con khủng long.
Tôi không hề biết là mình định làm gì, tôi không biết mình sẽ đi tới đâu, nhưng tại một thời điểm nào đó, tôi dừng lại. Và kết quả là tôi có một hình ảnh mô tả việc chúng ta nhìn thấy con thú này dần sống lại. Chúng ta vẫn đang ở giữa quá trình đó. Và rồi tôi ném một vài chữ lên. Những thứ rất đơn giản, gợi ý một chút về hình ảnh công viên".

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-8

 

 Hình ảnh chú khủng long T.rex được tạo ra một cách đặc biệt và sáng tạo

 

 

Buddha (Osamu Tezuka)

 

"Câu chuyện cụ thể này của Osamu Tezuka là về cuộc đời đầy sử thi của Buddha (Đức Phật), và nó có 8 quyển tất cả. Nhưng điều tuyệt nhất là khi đặt chúng lên kệ sách của bạn, bạn có một kệ sách cuộc đời của Buddha, từ tuổi này sang tuổi khác và nó có nguồn gốc từ nội dung cuốn sách, tuy nhiên đối với một người thiết kế sách sau khi đã đọc xong, anh ta phải trở thành một người diễn giải một người dịch và phải lên ý tưởng".

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-9

 

Thiết kế Buddha của Chip Kidd dành cho Osamu Tezuka rất đặc biệt, khi ghép tất cả các tập vào ta sẽ thấy được

hình ảnh Đức Phật từ nhỏ cho đến khi về già

 

 

GO (Chip Kidd)

 

GO là cuốn sách xoay quanh chủ đề "Tại sao trẻ em nên học thiết kế đồ họa?". Cuốn sách chủ yếu hướng tới lứa tuổi 10,11, tuy nhiên người lớn sẽ học được rất nhiều từ nó và sẽ có nhiều vấn đề trong bài viết mà những bậc cha mẹ cần thảo luận. Nó thực sự là những thách thức khi dạy trẻ em về thiết kế đồ họa. Từ GO to lớn nằm giữa một dấu hiệu dừng màu đỏ, nó thể hiện rằng ông đang gặp rắc rối với bọn trẻ - Những đứa bé tuổi mới lớn, muốn khám phá mọi thứ xung quanh. Vì thế ông thường thiết kế bìa sách mang tính biểu tượng nhất. Trang đầu tiên của cuốn sách là những bài học hài hước, thú vị về những vấn đề cơ bản của thiết kế đồ họa như hình thức, kiểu chữ, quy mô và lý thuyết về màu sắc.

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-11

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-10

 

Một ý tưởng lạ lùng khi dạy trẻ về thiết kế đồ họa

 


Publishers Weekly khi nói về những thiết kế của ông “đáng sợ, đáng chú ý, tinh quái, thông minh, không thể đoán trước, điều này làm cho độc giả hiểu rõ giá trị của cuốn sách, tính nghệ thuật cũng như nội dung ẩn chứa bên trong đó. Tác giả James Ellroy đã gọi ông là “nhà thiết kế bìa sách vĩ đại nhất thế giới”.
Kidd khiêm tốn khi nói về tầm quan trọng của công việc của ông, "Tôi không đồng tình với ý kiến dựa vào bìa sách sẽ bán được sách. Các phòng marketing của các nhà xuất bản có xu hướng bám vào khái niệm này và vì vậy họ không thể bỏ qua việc thiết kế một bìa sách tuyệt vời. Nhưng cái chính là liệu cuốn sách có thực sự kết nối được với công chúng hay không, bìa sách chỉ góp một phần nhỏ trong sự kết nối ấy”. Ông hài hước chia sẻ về công việc của mình với những câu như "Tôi vác công việc của mình đặt trên lưng của các tác giả. Ví dụ gần đây nhất trong số đó là The Road của Cormac McCarthy. Tên tôi may mắn được in vào cuốn sách đó. Còn Cormac McCarthy đúng là xui xẻo khi có tôi thiết kế bìa cho mà”.
Truyện tranh là cầu nối giữa Chip Kidd và thiết kế đồ họa. Batman và Superman là những câu chuyện ông biết đến đầu tiên trong tuổi thơ của mình. Ông được biết đến như một chuyên gia hàng đầu về Batman (Batman Collected - Cuốn sách đầu tiên của ông trong vai trò là tác giả, nhà thiết kế, giám đốc nghệ thuật, được xuất bản bởi Bulfinch, 1996). Batman Collected đã được trao giải thưởng Design Distinction từ tạp chí ID.

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-4

 

"Batman" do chính ông sáng tác và thiết kế

 

 

The Cheese Monkeys và The Learners (Chip Kidd)


Kidd học thiết kế đồ họa tại Penn State, một trong những trường đại học công lập lớn nhất ở Mỹ. Việc học tập ở đây đã tạo cho Kidd thực hiện được 2 cuốn tiểu thuyết đầu tay là The Cheese Monkey và The Learners. The Cheese Monkey kể về thời điểm cuối những năm 1950 tại bang U, nơi mà người tường thuật câu chuyện, đã quyết định theo học nghệ thuật, bỏ đi sự kỳ vọng của cha mẹ. Nó là một cuốn tiểu thuyết tự truyện về những câu chuyện cảm động về sự trưởng thành, những con người đang đi tìm mục đích cuộc đời và được lấy cảm hứng từ sự yêu thương, những nhu cầu, đặc biệt là một giáo viên nghiêm khắc và rất lập dị. Cuốn sách được xuất bản bởi Scribner vào mùa thu năm 2001 và là một bestseller tại Mỹ, cũng như giải thưởng Cuốn sách của năm do New York Times bình chọn.

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-5

 

 The Cheese Monkeys "Một cuốn tiểu thuyết trong hai kỳ". Ông dùng hình ảnh tượng trưng cho tên cuốn sách

 

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-6

 

Sáng tạo hơn với hai dòng chữ "Do you see?" và "Good is dead"

 

The Learner được coi là tiếp nối sau The Cheese Monkeys. Câu chuyện kể về một chàng trai -Happy, ra trường mùa hè năm 1961, Happy nhận được công việc đầu tiên là làm việc như một nhà thiết kế đồ họa (trợ lý nghệ thuật)  tại một văn phòng quảng cáo ở Connecticut. Cuộc sống của Happy có vẻ là - tốt, hạnh phúc. Nhưng khi anh ta được giao thiết kế một quảng cáo cho việc tuyển sinh của Khoa Tâm lý đại học Yale, Happy không thể đáp ứng yêu cầu. Anh dần nhận ra rằng thất bại lần này khiến anh phải nhìn lại mình, nhìn lại quá khứ và đánh thức bản chất tàn bạo trong con người mình. (Cảm hứng từ The Cheese Monkeys).

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-7

 

 

Book One (Chip Kidd)

 

Thiết kế "sách lồng sách" Book One là tập hợp những thiết kế và những câu chuyện của Chip Kidd từ trước đến nay.

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-12

 

 Thiết kế "sách lồng sách" Book One 

 

 

 Colorless Tsukuru Tazaki and his Year of Pilgrimage (Haruki Murakami)

 

"Đây là tiểu thuyết về một thanh niên cùng 4 người bạn thân, nhưng bất ngờ sau năm đầu đại học họ bất ngờ cắt liên lạc với anh ta không một lời hồi đáp, khiến anh rất tổn thương. Tên của những người này đều có hàm ý chỉ màu sắc trong tiếng Nhật, Đỏ, Lam, Trắng, Đen và tên của anh chàng Tsukuru Tazaki không liên quan đến màu nào cả vì vậy biệt hiệu của anh là Không Màu. Khi nhìn lại tình bạn của 5 người thì anh cảm thấy mỗi người họ như 5 ngón tay trên một bàn tay, và đó là lý do vì sao Kidd thiết kế khái niệm trừu tượng này trên bìa sách. Nhưng còn nhiều điều ẩn sau bề mặt câu chuyện và đằng sau bìa sách này. Bốn ngón tay giờ đây thể hiện bốn tuyến tàu cao tốc trong hệ thống tàu điện ngầm ở Nhật đóng vai trò quan trọng trong câu chuyện. Và có một tuyến tàu Không Màu cắt các tuyến khác, chủ yếu là hành động của chàng thanh niên trong câu chuyện, anh lần lượt tìm đến những người bạn cũ để tìm hiểu lý do tại sao họ đối xử với anh như vậy. Và tôi mong các bạn sẽ tò mò về nó, muốn đọc nó và tìm hiểu kĩ hơn vì sao nó có hình dạng như vậy".

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-14

 

“Colorless Tsukuru Tazaki and his Years of Pilgrimage”  là một trong những bìa sách 3D được đánh giá là tốt nhất năm 2014 do New York Times bình chọn.

 

 

naked (David Sedari)

 

"David Sedaris là một trong những nhà văn yêu thích của tôi, và cuốn sách là tập hợp những kỷ niệm về chuyến du lịch của ông tới một nước thuộc địa mà ở đó người ta ở trần truồng, tiêu đề của nó cũng xuất phát từ đây. Và lý do mà ông ấy thực hiện chuyến đi đó là bởi ông ấy có một nỗi sợ về cơ thể và ông ấy quyết tâm đi khám phá và xua đi nỗi sợ của mình. Đối với tôi, đó đơn giản là một cái cớ để thiết kế một cuốn sách mà bạn có thể thật sự cởi được hết ra, theo nghĩa đen".

 

nha-thiet-ke-sach-chip-kidd-15

 

"Trơ trụi" của David Sedari với hình ảnh một chiếc quần

 

 

 Dry (Augusten Burroughs)

 

"Tôi đánh máy, in nó ra trên một máy in Epson với loại mực có thể hòa tan với nước, dính lên tường và đổ một xô nước lên đó. Thế đó! Và rồi khi chúng tôi đem đi in, máy in làm mực trở nên bóng láng và nó trông giống hệt như đang chảy.
Không lâu sau khi cuốn sách ấn hành, Augusten trốn trong một hiệu sách mật thám xem ai đang mua sách của mình. Và rồi có một người phụ nữ lại gần, bà ấy nheo mắt lại, và đem cuốn sách tới quầy thu ngân, và nói với người nhân viên ở đó, "Cuốn này bị hỏng rồi."  Và nhân viên đó nói, "Tôi biết vậy, thưa bà. Tất cả chúng đều đến với tình trạng đó." Đó là sự tài tình của việc in".

 

ha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-17

 

Dry với thiết kế bìa như một sản phẩm lỗi  và có phần kỳ dị tạo hiệu ứng đặc biệt

 

 

Ngoài là một nhà thiết kế sách nổi tiếng, đầu năm 2008, Kidd bắt đầu với một vai trò mới trong một ban nhạc rock, viết và thu âm với cái tên Artbreak. Ông viết bài hát, phối âm và hát. Vào năm 2008, nhóm đã thực hiện tour trên khắp Hoa Kỳ. Họ lên kế hoạch để ghi lại bài hát ban đầu của mình cho một album mang tên Wonderground.

 

nha-thiet-ke-sach-noi-tieng-chip-kidd-20

 

Nhóm nhạc Artbreak của Chip Kidd